پایش سرولوژیک گله‌های بوقلمون پس از استفاده از واکسن آنفلوانزای طیور (H5) در ایران

زمینه و اهداف: آنفلوانزای پرندگان (AI)، یک بیماری عفونی حاد در پرندگان آبزی، طیور، سایر حیوانات و پرندگان وحشی است که می‌تواند به عنوان یک بیماری مشترک بین انسان و حیوان (زئونوز) به انسان نیز منتقل شود. گزارش‌هایی از وقوع سویه‌های بسیار بیماری‌زای آنفلوانزای پرندگان (HPAI)، شامل H5N8 و H5N1، در ایران وجود دارد. سازمان دامپزشکی ایران پس از وقوع شیوع این بیماری در استان‌های پرخطر، تصمیم به واکسیناسیون گله‌های بوقلمون گرفت. هدف از مطالعه حاضر، ارزیابی پاسخ سرمی به واکسن در گله‌های بوقلمونِ واقع در استان‌های پرخطر بود. مواد و روش‌ها: شش واحد پرورش بوقلمون گوشتی در استان‌های تهران (۱ واحد)، اصفهان (۳ واحد)، زنجان (۱ واحد) و مازندران (۱ واحد) انتخاب شدند و واکسن H5 را دریافت کردند (هر واحد دو نوبت واکسیناسیون دریافت کرد). از هر گله، ۱۵ نمونه خون گرفته شد. آزمون مهار هماگلوتیناسیون (HI) با استفاده از ۴ واحد هماگلوتیناسیون (HA) از آنتی‌ژن همولوگ و پلیت‌های میکروتیتر با کف U‌شکل انجام گرفت. یافته‌ها: میانگین عیار (تیتر) آنتی‌بادی در مزارع بوقلمونی که واکسن دریافت کرده بودند، 23/1 بود؛ در حالی که این مقدار برای مزارعی که دو نوبت واکسیناسیون دریافت کرده بودند، به 05/5 رسید (تفاوت معنادار؛ 05/0> p). علاوه بر این، با در نظر گرفتن عدد ۴ به عنوان سطح پایه محافظتی، تمام گله‌هایی که دو نوبت واکسن دریافت کردند، به عیار بالاتری دست یافتند. نتیجه‌گیری: واکسیناسیون، در کنار سایر اقدامات کنترلی نظیر پایش دقیق و برنامه‌های امنیت زیستی (بیوسکیوریتی)، ابزاری مناسب و کارآمد برای پشتیبانی از برنامه‌های کنترل یا ریشه‌کنی آنفلوانزای پرندگان در کشورهایی است که بیماری در آن‌ها به صورت بومی (اندمیک) وجود دارد. پایش‌های منظم پس از واکسیناسیون توسط سازمان دامپزشکی ایران (IVO) انجام شد و گله‌ها از نظر وجود عفونت‌های خاموش (بدون علائم بالینی) مورد ارزیابی قرار گرفتند.